Kolja in Breda

Eerder deze week ging de nieuwe Nederlandstalige opera Kolja in het Chassé Theater in Breda in première.

Sofja, Modest, Rosa, Kolja (foto © Stichting SONO Ben van Duin)

Ongeveer tien jaar geleden schreef de Nederlandse auteur Arthur Japin de roman Kolja. De roman gaat over de broers Modest en Peter Tsjaikovski en de doofstomme jongen Kolja en zijn gouvernante Sofja. Modest leert Kolja spreken. Daarnaast is er het onverwachte overlijden van Peter Tsjaikovski. Officieel stierf hij aan cholera, maar er zijn ook speculaties dat hij gedwongen werd een gifbeker te drinken om zijn homoseksuele escapades te beschermen. Kolja ontdekt de "waarheid" dat de cholera een fabeltje is, maar moet nu zwijgen om Modest niet in gevaar te brengen.

Japin bewerkte zijn roman tot het libretto voor de opera Kolja. Bob Zimmerman componeerde de muziek. De opera begint (en eindigt) met wat je een soort tinnitus-geluid zou kunnen noemen, om de doofheid van Kolja uit te drukken. Maar dat is zowat het enige moment dat de muziek "modern" klinkt. Voor de rest is het een zeer toegankelijke partituur, met echte aria's die zelfs zouden kunnen uitnodigen tot applaus, een paar duetten en koorscènes. De muziek van Kolja maakt de grootste evolutie door, van staccato zingen als hij leert spreken tot lyrische scènes in het tweede bedrijf.

De rol van Kolja werd gezongen door de piepjonge tenor Olivier Kemler. Hij heeft een mooie stem, maar klinkt nog niet altijd even stabiel. Peter Bording zou de rol van Pjotr Tsjaikovski zingen, maar zat zonder stem waardoor hij de rol enkel op het podium acteerde. De bariton Quirijn de Lang had op twee dagen de rol ingestudeerd en zong vanuit de orkestbak... wat op akoestisch vlak niet het beste idee was. Ze hadden hem beter aan de zijkant van het podium gezet zodat zijn stem tenmiste de zaal in geprojecteerd werd in plaats van naar de vloer van de orkestbak.

Huub Claessens was een schitterende Modest Tsjaikovski en zong met een uitstekende tekstverstaanbaarheid. Francis van Broekhuizen was een teleurstellende Sofja. Ik vind haar stem niet echt mooi en haar uitspraak laat ook te wensen over (om een of andere reden lijkt ze geen "r" te kunnen zingen). Naast Claessens was ik ook gecharmeerd door Aylin Sezer. Met een mooie warme sopraan zong ze de dubbelrol van Kolja's moeder en Rosa, zijn eerste lerares.

Jeroen Lopes Cardozo was verantwoordelijk voor een donkere enscenering. Het decor blijft vrij beperkt (waarschijnlijk omdat de productie later nog naar andere zalen in Nederland reist). Zo ongeveer iedereen draagt zwart... afgezien van tijdens de badhuisscène of het slot met het koor in witte kostuums. Het is geen vrolijk verhaal, maar sommige scènes, zoals de kerstfeestscène, hadden wel iets meer kleur kunnen verdragen.

Publicatie: zondag 6 september 2026 om 22:07
Rubriek: Opera